تمرکز جمعیتی یهودیان در شهرهای ایران؛ از عصر سلجوقی تا حملة مغول

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه تاریخ اجتماعی بنیاد دایرة المعارف اسلامی

چکیده

باوجود اطلاعات شایان‌توجهِ جمعیت‌نگاشتی یهودیان قلمرو عربی از صدر اسلام، اطلاعات زیادی دربارة پراکندگی جمعیتی یهودیان در ایران بعد از اسلام تا دورة سلجوقی وجود ندارد. اما، وجود اطلاعات بیشتر پیرامون این دوره تا حملة مغول، امکان بررسی دربارة تمرکز جمعیتی و سکونتگاه‌های یهودیان ایران را در این مقطع فراهم می‌کند و بیانگر آن است که یهودیان ایران با وجود شمار کم، در مقایسه با اقلیت‌های دینی دیگر، پراکندگی سکونتگاهی بیشتری داشته‌اند و به‌واسطة اشتغال بسیاری از آنان به تجارت، دست کم فعالیت در بازارها، عمدتاً در شهرهایی متمرکز شده‌اند که واحدهای اصلی بازرگانی و داد‌و‌ستد اقتصادی در ایران آن عصر بوده‌اند؛ و همین امر را باید یکی از عوامل فراهم‌سازی زمینه‌های کسب امتیازات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی یهودیان در ایران عصر ایلخانی دانست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Population Concentration of Jews in the Cities of Iran From the Saljukid era to the attack of Mongols

نویسنده [English]

  • Negar Zeylabi
Assistant Professor at Encyclopedia Islamica Foundation
چکیده [English]

Despite much demographical information on Jews living in Arab territory of the Islamic era, there is not much information available about the population dispersion of Jews in Iran through the Saljoughi period. Since there is more information on the time period before the attack of Mongols, there is a chance of considering the population concentration and the living places of Iranian Jews in this era. Despite their small number, Iranian Jews had a more settlement dispersion in comparison with other religious minorities. As tradesmen, they concentrated in cities that were the main economical and business poles of Iran of that era. This should be considered as one of the factors that gained them political, economical and social advantages through the Ilkhani era.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Iranian Jews
  • dhimmitude
  • population concentration
  • Jews settlements