نقش تهی‎دستان شهری تبریز در انقلاب مشروطیت

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ، دانشگاه تبریز

2 کارشناسی ارشد تاریخ ایران اسلامی، دانشگاه تبریز

چکیده

تهی‎دستان شهری تبریز شامل کارگران روزمزد، دست‎فروشان، حمالان، برخی از لوطیان و جهّال، بیکاران، گدایان و حاشیه‎نشینان شهری و... بودند که با آغاز انقلاب مشروطیت به حمایت از آن برخاستند.آنان هرچند شناخت درستی از مشروطیت نداشتند، به امید رهایی از بی‎عدالتی‎ها و در جهت دستیابی به رفاه در زندگی به صف مشروطه‎خواهان پیوستند. با شکل‎گیری دستجات مجاهدان، گروهی از تهی‎دستان به صف مجاهدان ملحق شدند. برخی از آنان در جنگ‎ها شرکت کردند و عده‎ای نیز در ساختن سنگر و شکافتن دیوارها و نگهبانی و... مشروطه‎خواهان را یاری می‎کردند. هرچند آنان در شرایط سخت معیشتی قرارگرفتند، دست از حمایت مشروطیت برنداشتند. اینکه توده‎های تهی‎دست تبریز چگونه به حمایت از مشروطیت برخاستند و چه تأثیری در پیروزی مشروطه‎خواهان داشتند، موضوع بحث این مقاله است. تلاش می‎شود پاسخ این فرضیه روشن گردد که هرگاه توده‎های فقیر تحت رهبری نخبگان جامعه قرارگیرد، می‎توان با کمک آنان چنان نیروی قوی‎ای بسیج کرد که قادر به مقاومت در برابر هر قدرت نظامی باشند؛ چنان‎که تهیدستان تبریز با تحمل گرسنگی در برابر نیروهای محمدعلی‎شاه به‎سختی مقاومت‎کردند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of the Urban Poor in Tabriz in Constitutional Revolution

نویسندگان [English]

  • Vali Dinparast 1
  • Nader Razzaqi 2
1 Assistant Professor in Department of History, University of Tabriz
2 MA in Islamic History of Iran, Tabriz University
چکیده [English]

The urban poor in Tabriz including daily-paid laborers, street vendors, porters, the unemployed, beggars and slum residents rose up in support for the Constitutional Revolution. Although they did not have enough information about the Constitutional Revolution, people encouraged the leaders and joined the queue of Constitutionalists hoping to get free from the unfair behaviors and access the welfare in life. A group of fighters was formed and the poor joined them. Some of them participated in the war and also some helped the Constitutionalists in building the forts, breaking the walls and guarding. Despite living in difficult situation, they never left the Constitutionalists alone. In this paper, we try to assess how the poor people of Tabriz joined the constitutionalists and supported them and what was their role in the revolution. We also attempt to answer this hypothesis according to which when the poor people are led by the elite in the society, a strong force can be formed that is able to resist to any military power. The poor people of  Tabriz too endured the poverty and the difficult situations and resist to Muhammad Ali Shah forces

کلیدواژه‌ها [English]

  • The poor
  • Tabriz
  • Constitution
  • Constitutionalists
  • opponents of the Constitution